Show simple item record

dc.contributor.advisorÖzdemir, Pınar
dc.contributor.authorAvcı Vardar, Ezgi
dc.date.accessioned2019-09-18T13:32:57Z
dc.date.issued2019
dc.date.submitted2019-09-13
dc.identifier.urihttp://openaccess.hacettepe.edu.tr:8080/xmlui/handle/11655/8948
dc.description.abstractExamining the effects of the variables on each other is one of the research fields in which statistical methods are most frequently used. Various methods such as correlation analysis, regression analysis are used in investigating the relationship between variables. Yet, the connections between variables may not be directly and indirect effects may be observed. Moreover, relationship between variables may occur due to a third variable. In such circumstances, the relationship should be analyzed well and different variable types involved should be named correctly. Even though an indirect variable is determined which affects the relationship between the independent variable and dependent variable, the indirect variable may be defined wrongly. The third variables which take place in the relationship are defined as mediator or moderator according to their relationship between dependent and independent variables. These terms are frequently mixed in researches. The main purpose of this thesis is to ensure that the mediator and / or regulatory variables can be easily distinguished in research and guide the selection of test methods to be used in the analysis of these variables. In this thesis study, mediators and moderators are introduced, the differences between them are discussed and the methods used to analyze the effects of these variables are examined. In addition, mediators and moderators as well as methods used to analyze their effects are compared in the study by carrying out a simulation study. Whether the results obtained from our study are consistent with the literature were also examined.tr_TR
dc.language.isoturtr_TR
dc.publisherSağlık Bilimleri Enstitüsütr_TR
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccesstr_TR
dc.subjectAracı etkitr_TR
dc.titleAracı ve Düzenleyici Etkilerin Modellenmesitr_TR
dc.typemasterThesistr_TR
dc.description.ozetDeğişkenlerin birbirleri üzerine etkilerinin araştırılması, istatistiksel yöntemlerin en sık kullanıldığı alanlardan birisidir. Korelasyon analizi, regresyon analizi gibi pek çok farklı yöntem değişkenler arasındaki ilişkinin incelenmesinde kullanılmaktadır. Ancak değişkenler arasındaki etkiler doğrudan olmayabilmekte ve dolaylı etkiler gözlenebilmektedir. Ayrıca değişkenler arasındaki ilişki üçüncü değişkenin varlığına bağlı olarak da meydana gelebilmektedir. Böyle durumlarda ilişkinin iyi analiz edilmesi ve ilişkide yer alan farklı değişken rollerinin doğru adlandırılması gerekir. Pek çok araştırmada bağımsız değişken ile bağımlı değişkenin ilişkisini etkileyen dolaylı bir değişkenin varlığı tespit edilse bile bu değişkenin tanımı yanlış yapılabilmektedir. Bağımsız ve bağımlı değişkenle olan ilişkilerine göre ilişkide yer alan üçüncü değişkenlere aracı (mediator) ve düzenleyici değişken (moderator) adı verilmektedir. Araştırmalarda bu iki değişken sıklıkla birbirine karıştırılmaktadır. Bu tezin temel amacı, aracı ve/veya düzenleyici değişkenlerin araştırmalarda rahatça ayırt edilebilmesini sağlamak ve bu değişkenlerin analizinde kullanılacak test yöntemlerinin seçiminde yol göstermektir. Bu doğrultuda tez çalışmasında aracı ve düzenleyici değişkenlerin tanımları yapılmış, aralarındaki farklara değinilmiştir. Ayrıca çalışmada benzetim çalışması yapılarak, aracı ve düzenleyici değişkenlerin varlığı ve etkilerinin analizi için kullanılan yöntemler karşılaştırılmıştır. Elde edilen sonuçların, literatürde yer alan sonuçlar ile uyumlu olup olmadığı incelenmiştir.tr_TR
dc.contributor.departmentBiyoistatistiktr_TR
dc.embargo.termsAcik erisimtr_TR
dc.embargo.lift2019-09-18T13:32:58Z


Files in this item

This item appears in the following Collection(s)

Show simple item record