Show simple item record

dc.contributor.advisorYılmaz, Emine
dc.contributor.authorİsi, Hasan
dc.date.accessioned2019-10-14T08:26:16Z
dc.date.issued2019-09-30
dc.date.submitted2019-09-30
dc.identifier.citationİSİ, Hasan, Eski Türkçe Tantrik Bir Metin: Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtra, Doktora Tezi, Ankara, 2019.tr_TR
dc.identifier.urihttp://hdl.handle.net/11655/9203
dc.description.abstractIn this study, is discussed the Old Uyghur Uṣṇīṣavijayā dhāraṇī, the Sanskrit name is Ārya-sarva-durgati-pariśodhana-Uṣṇīṣavijayānāma-dhāraṇī. Uṣṇīṣa Vijayā Sūtra which means “victorious goddess”, is portrayed by believers in Tantric Buddhism as an entity that represents fearlessness, charity and compassion with eight-arm, green, white and blue heads. The work was probably transferred from a Tibetan or Tibetan version to the old Uyghur language. There are versions of the work in languages such as Chinese, Sanskrit, Tibetan and Mongolian. The Uyghur version of the work goes back to the 13th or 14th century when its language characteristics and printing technique are considered. The fragments of the old Uyghur version are preserved in the Berliner Turfansammlung. Our study consists of Introduction, Berlin Fragments, Comparative Text, Translation, Notes, Indexes, Facsimile sections. In the Introduction, Tantric Buddhism belongs to the text and the basic concepts of this school are given. In addition, in the Introduction section, information about the text named Uṣṇīṣa Vijayā was given to the subject of Old Uyghur text, the history of translation and the works on the text and new readings. In the Berlin Fragments section, the Uyghur text is given information about the parts of Yakup and Knüppel (2007) and Yakup (2009) catalogs. In the Comparative Text section, transcription and transliteration of the fragments of Uyghur texts were made. Where necessary, parallel fragments are shown in the footnote. In the Translation section of to Turkey Turkish, the texts belonging to the old Uighur were translated into today's Turkish. In the Translation section of to Turkey Turkish, the texts belonging to the old Uighur were translated into today's Turkish. In order to provide the connection between the previous sentence and the next sentence in the Translation section, the sentences transferred to Turkish are shown as (001-002) or (100-101). In the Notes section, the vocabulary of the text is divided into two to show the clarity of religious and non-religious terms. In this section, the first Buddhist terms in Sanskrit, Sogdian, Chinese or Turkish were explained and etimological information was given about the old Uyghur Turkic or Turkic words. The Index section consists of the Grammatical Dictionary. In the first chapter, the words in the text are arranged alphabetically and grammatically and the meanings of the words are given. In the Facsimile Section, the fragments of the text in Yakup and Knüppel (2007) and Yakup (2009) publications are shown in detail.tr_TR
dc.language.isoturtr_TR
dc.publisherSosyal Bilimler Enstitüsütr_TR
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccesstr_TR
dc.rightsAttribution-NonCommercial-NoDerivs 3.0 United States*
dc.rights.urihttp://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/us/*
dc.subjectEski uygur türkçesi
dc.subjectBudizm
dc.subjectTantrik budizm
dc.subjectUṣṇīṣa Vijayā
dc.subjectDhāraṇī
dc.titleEski Türkçe Tantrik Bir Metin: Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtratr_TR
dc.typedoctoralThesistr_TR
dc.description.ozetBu çalışmada, Sanskritçe adı Ārya-sarva-durgati-pariśodhana-Uṣṇīṣavijayānāma-dhāraṇī olan Eski Uygurca Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtra adlı metin ele alınmıştır. “Muzaffer Tanrıça” anlamına gelen Uṣṇīṣa Vijayā, Tantrik Budizm inanırları tarafından sekiz kollu, yeşil, beyaz ve mavi renkte başlara sahip korkusuzluk, yardımseverlik ve şefkati temsil eden bir varlık olarak tasvir edilmektedir. Eser, muhtemelen Tibetçe ya da Tibetçeye dayalı bir versiyondan Eski Uygur Türkçesine aktarılmıştır. Eserin Çince, Sanskritçe, Tibetçe ve Moğolca gibi dillerde versiyonları bulunmaktadır. Eserin Uygurca versiyonu, dil özellikleri ve baskı tekniği göz önüne alındığında, 13. ya da 14. yüzyıla gitmektedir. Eski Uygurca versiyonun fragmanları, Berliner Turfansammlung’da muhafaza edilmektedir. Çalışmamız, Giriş, Berlin Fragmanları, Karşılaştırmalı Metin, Türkiye Türkçesine Aktarım, Açıklamalar, Dizin, Tıpkıbasım bölümlerinden oluşmaktadır. Eserin Giriş bölümünde metnin ait olduğu Tantrik Budizme değinilerek bu ekolün temel kavramlarına yer verilmiştir. Ayrıca, Giriş bölümünde Uṣṇīṣa Vijayā adlı metin hakkında bilgiler verilerek Eski Uygurca metnin konusuna, çevirinin tarihine, metin üzerine yapılan çalışmalara yer verilmiştir. Berlin Fragmanları bölümünde Uygurca metnin Yakup ve Knüppel (2007) ve Yakup (2009) kataloglarında yer alan parçaları hakkında bilgiler verilmiştir. Karşılaştırmalı Metin bölümünde, Uygurca metne ait fragmanların transkripsiyon ve transliterasyonları yapılmıştır. Gerekli görüldüğü yerlerde paralel fragmanlar, dipnotta gösterilmiştir. Türkiye Türkçesine Aktarım bölümünde, Eski Uygurcaya ait metnin günümüz Türkçesine çevirisi yapılmıştır. Çeviri bölümünde önceki cümle ile sonraki cümle arasındaki bağlantıyı sağlamak adına, Türkçeye aktarılan cümleler (001-002) ya da (100-101) şeklinde gösterilmiştir. Açıklamalar bölümünde metnin söz varlığı dinî ve din dışı terimlerin belirginliğini göstermek amaçlı ikiye ayrılmıştır. Bu bölümde ilk olarak Sanskritçe, Soğdca, Çince ya da Türkçe olarak yer alan Budist terimler açıklanmış devamında Eski Uygur Türkçesine ait Türkçe ya da Türkçeleşmiş sözcükler hakkında etimolojik bilgiler verilmiştir. Dizin bölümü, Gramatikal Sözlük Dizin başlığından oluşmaktadır. Bu başlık içerisinde metinde yer alan kelimelerin alfabetik ve gramatik olarak sıralanması yapılarak sözcüklerin anlamlarına yer verilmiştir. Tıpkıbasım bölümünde metnin Yakup ve Knüppel (2007) ve Yakup (2009) yayınlarında yer alan fragmanları da detaylı bir şekilde gösterilmiştir.tr_TR
dc.contributor.departmentTürk Dili ve Edebiyatıtr_TR
dc.embargo.termsAcik erisimtr_TR
dc.embargo.lift2019-10-14T08:26:16Z
dc.fundingYoktr_TR


Files in this item

This item appears in the following Collection(s)

Show simple item record

info:eu-repo/semantics/openAccess
Except where otherwise noted, this item's license is described as info:eu-repo/semantics/openAccess